Bảy kỳ quan thế giới mới là bảy công trình được chọn qua một cuộc bình chọn quốc tế công bố ngày 7/7/2007 tại Lisbon (Bồ Đào Nha): Vạn Lý Trường Thành (Trung Quốc), thành cổ Petra (Jordan), tượng Chúa Cứu Thế (Brazil), Machu Picchu (Peru), Chichén Itzá (Mexico), đấu trường Colosseum (Ý) và lăng Taj Mahal (Ấn Độ). Danh sách này do một tổ chức tư nhân khởi xướng, không phải danh sách của UNESCO. Dù vậy, bảy nơi này đã trở thành ước mơ du lịch của rất nhiều người, và mỗi nơi đều cần chuẩn bị riêng.
Cuộc bình chọn ra đời thế nào
Danh sách bảy kỳ quan thế giới cổ đại do các tác giả Hy Lạp cổ ghi lại, và nay chỉ còn Kim tự tháp Giza đứng vững. Năm 2000, quỹ New7Wonders do Bernard Weber sáng lập khởi xướng cuộc bình chọn kỳ quan mới, cho công chúng bỏ phiếu qua mạng và điện thoại. Kết quả công bố năm 2007. Kim tự tháp Giza, kỳ quan cổ duy nhất còn lại, được giữ một vị trí danh dự bên ngoài bảy cái tên.
UNESCO đã nói rõ không tham gia cuộc bình chọn này. Cách bỏ phiếu mở cũng khiến kết quả phụ thuộc nhiều vào việc quốc gia nào vận động mạnh. Vì vậy nên hiểu đây là danh sách nổi tiếng do công chúng chọn, không phải xếp hạng khoa học. Cả bảy công trình đều là Di sản thế giới được UNESCO công nhận theo hệ thống riêng của UNESCO.
Bảy kỳ quan qua một bảng
| Kỳ quan | Nước | Thời kỳ | Điều đáng biết |
|---|---|---|---|
| Vạn Lý Trường Thành | Trung Quốc | Xây và nối qua nhiều triều đại; phần lớn đoạn thấy ngày nay xây thời Minh | Không phải một bức tường liền mạch mà là hệ thống tường, tháp canh, cửa ải |
| Petra | Jordan | Thủ phủ của người Nabataea, cực thịnh khoảng thế kỷ 1 TCN – thế kỷ 1 SCN | Công trình tạc thẳng vào vách đá sa thạch màu hồng; lối vào qua hẻm núi hẹp |
| Tượng Chúa Cứu Thế | Brazil | Hoàn thành năm 1931 | Đứng trên đỉnh núi Corcovado nhìn xuống Rio de Janeiro |
| Machu Picchu | Peru | Thế kỷ 15, thời Inca | Thành trên núi cao trong dãy Andes; số khách vào mỗi ngày bị giới hạn |
| Chichén Itzá | Mexico | Thành của người Maya, cực thịnh khoảng thế kỷ 9 – 12 | Kim tự tháp El Castillo (đền Kukulcán) nổi tiếng với bóng "con rắn" vào ngày xuân phân, thu phân |
| Colosseum | Ý | Khánh thành năm 80 SCN | Đấu trường lớn nhất của La Mã cổ đại, ở trung tâm Rome |
| Taj Mahal | Ấn Độ | Xây khoảng 1632 – 1653 | Lăng mộ bằng đá cẩm thạch trắng do hoàng đế Shah Jahan xây cho vợ là Mumtaz Mahal, ở thành phố Agra |
Đi được những nơi nào trước
Với người Việt, bảy nơi này rất khác nhau về khoảng cách, thủ tục và sức khoẻ cần có. Có thể chia theo mức "dễ" cho chuyến đầu:
- Gần nhất: Vạn Lý Trường Thành, nhiều đoạn gần Bắc Kinh như Bát Đạt Lĩnh, Mộ Điền Dục. Bay không xa, nhiều người Việt đã đi, thông tin dễ tìm.
- Châu Á, xa hơn một chút: Taj Mahal ở Agra, thường đi kết hợp với Delhi.
- Trung Đông: Petra ở Jordan, cần đi bộ nhiều trong khu di tích.
- Châu Âu: Colosseum ở Rome, thường đi kèm chuyến châu Âu; cần thị thực Schengen.
- Châu Mỹ: Machu Picchu, Chichén Itzá, tượng Chúa Cứu Thế. Đường bay dài, thường phải nối chuyến, cần tìm hiểu kỹ thị thực từng nước.
Nhiều người không đặt mục tiêu "đi đủ bảy", mà chọn một hai nơi gắn với điều mình thích nhất: mê lịch sử La Mã thì Colosseum, mê núi thì Machu Picchu, mê kiến trúc thì Taj Mahal.
Chuẩn bị cho từng kiểu kỳ quan
Nơi phải đặt vé trước
Một số nơi giới hạn lượng khách hoặc bán vé theo khung giờ, như Machu Picchu, Colosseum. Vé có thể hết trước nhiều tuần vào mùa cao điểm. Hãy mua trên kênh bán vé chính thức của nơi đó, tránh người bán lại không rõ nguồn.
Nơi cần sức
Petra trải rộng, đi bộ nhiều cây số trên đường đất đá, nắng nóng. Vạn Lý Trường Thành nhiều đoạn bậc dốc. Machu Picchu ở độ cao lớn, người chưa quen có thể mệt, khó thở. Người có bệnh tim mạch, hô hấp nên hỏi bác sĩ trước.
Giờ đẹp và giờ đông
Nhiều kỳ quan đông nhất vào giữa ngày. Đến sớm buổi sáng thường mát hơn, ánh sáng đẹp hơn cho ảnh và ít người hơn. Taj Mahal lúc bình minh là cảnh nhiều người mơ được thấy.
Tôn trọng di tích
Không leo trèo lên khu vực cấm, không khắc chữ, không mang đá, gạch làm kỷ niệm. Ở những nơi có ý nghĩa tôn giáo, ăn mặc kín đáo theo quy định.
Tìm hiểu trước khi đi
Một kỳ quan sẽ "nói" nhiều hơn nếu mình biết câu chuyện của nó. Trước chuyến đi, có thể:
- Đọc một cuốn sách hoặc vài bài viết về lịch sử nơi đó.
- Xem phim tài liệu về công trình và nền văn minh đã xây nó (La Mã, Inca, Maya, Mughal…).
- Vẽ một sơ đồ khu di tích bằng tay, đánh dấu những chỗ muốn đến.
- Học vài câu chào hỏi trong ngôn ngữ của nước đó.
Ước mơ kỳ quan khi chưa đi được
Bảy kỳ quan đều xa, chi phí lớn. Trong lúc để dành, ước mơ vẫn có thể được nuôi ở nhà: cùng con lắp mô hình, tìm hiểu từng nơi mỗi tháng một nơi, đến thăm những di sản thế giới ngay tại Việt Nam như Vịnh Hạ Long, Phong Nha – Kẻ Bàng, Hội An, Mỹ Sơn, Hoàng thành Thăng Long, Thành nhà Hồ, Tràng An, quần thể di tích Cố đô Huế. Đi những nơi gần trước cũng là cách học đi xa.
Bắt đầu từ tuần này
- Chọn một kỳ quan mình muốn đến nhất, viết ra lý do.
- Tra quy định thị thực của nước có kỳ quan đó và tháng thời tiết dễ chịu nhất.
- Tra giá vé máy bay, chỗ ở, vé vào cửa trên kênh chính thức, tính tổng và số tiền để riêng mỗi tháng.
- Đọc hoặc xem một tài liệu về lịch sử nơi đó trong tuần này.
- Điền câu: "Kỳ quan đầu tiên mình muốn đứng trước là ……, vì ……; mình sẽ đi vào khoảng năm ……".
Câu hỏi thường gặp
Bảy kỳ quan thế giới mới gồm những gì?
Gồm Vạn Lý Trường Thành (Trung Quốc), Petra (Jordan), tượng Chúa Cứu Thế (Brazil), Machu Picchu (Peru), Chichén Itzá (Mexico), Colosseum (Ý) và Taj Mahal (Ấn Độ). Danh sách được công bố năm 2007 sau cuộc bình chọn quốc tế.
Bảy kỳ quan thế giới mới có phải do UNESCO công nhận?
Không. Cuộc bình chọn do quỹ tư nhân New7Wonders khởi xướng và công chúng bỏ phiếu; UNESCO không tham gia. Tuy vậy cả bảy công trình đều là Di sản thế giới theo hệ thống riêng của UNESCO.
Bảy kỳ quan thế giới cổ đại còn lại cái nào?
Chỉ còn Kim tự tháp Giza ở Ai Cập. Trong cuộc bình chọn năm 2007, Kim tự tháp Giza được giữ vị trí danh dự bên ngoài bảy kỳ quan mới.
Kỳ quan thế giới nào gần Việt Nam nhất?
Vạn Lý Trường Thành ở Trung Quốc là gần nhất, nhiều đoạn có thể đi trong ngày từ Bắc Kinh. Taj Mahal ở Ấn Độ cũng tương đối gần, thường đi kết hợp với Delhi.
Đi Machu Picchu cần lưu ý gì?
Lượng khách vào mỗi ngày bị giới hạn nên phải đặt vé trước trên kênh chính thức. Khu di tích ở độ cao lớn trong dãy Andes, người có bệnh tim mạch, hô hấp nên hỏi bác sĩ trước và đi thong thả.